Zyrtarët e sigurisë në Europë kanë ngritur alarmin pasi dy anije kozmike ruse dyshohet se kanë përgjuar komunikimet e të paktën 12 satelitëve me rëndësi kritike. Siç theksojnë burimet për Financial Times, këto përgjime, të cilat nuk ishin bërë publike deri më tani, jo vetëm që mund të kenë ekspozuar të dhëna të ndjeshme, por gjithashtu i japin Moskës mundësinë të ndërhyjë në orbitat e satelitëve ose edhe të shkaktojë shkatërrimin e tyre.
Anijet kozmike ruse kanë intensifikuar aktivitetin e tyre pranë satelitëve evropianë në tre vitet e fundit, një periudhë gjatë së cilës marrëdhëniet midis Kremlinit dhe Perëndimit mbeten të tensionuara pas pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia. Autoritetet ushtarake dhe civile të hapësirës në Perëndim kanë monitoruar sjelljen e dy objekteve ruse në orbitë, Luch-2-1 dhe Luch, të cilat kanë kryer vazhdimisht manovra të dyshimta.
Ato janë afruar në mënyrë të rrezikshme me disa nga satelitët gjeostacionarë më të rëndësishëm të Evropës, të cilët ndodhen në një lartësi të madhe mbi Tokë dhe shërbejnë për nevojat e komunikimit në të gjithë kontinentin, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar, si dhe pjesë të mëdha të Afrikës dhe Lindjes së Mesme. Sipas të dhënave orbitale dhe vëzhgimeve nga teleskopët tokësorë, anijet ruse kanë qëndruar në afërsi për javë të tëra, veçanërisht në tre vitet e fundit. Që nga lançimi i tij në vitin 2023, Luch-2 është afruar me një total prej 17 satelitësh evropianë.
Kreu i komandës hapësinore të forcave të armatosura gjermane, gjenerallejtënant Michael Traut, i tha Financial Times se të dy satelitët rusë dyshoheshin për aktivitete të inteligjencës së sinjaleve (SIGINT), duke qëndruar shumë afër satelitëve perëndimorë të komunikimit. Një zyrtar i lartë i inteligjencës evropiane vlerësoi se automjetet Luch ishin projektuar për t'u pozicionuar brenda konit të ngushtë të rrezeve të të dhënave të transmetuara nga stacionet tokësore te satelitët.
I njëjti burim shprehu shqetësim të fortë se një pjesë e madhe e satelitëve evropianë transmetojnë informacione të ndjeshme, veçanërisht të dhëna komande, pa enkriptim, pasi shumë prej tyre u lançuan vite më parë, pa kompjuterë të përparuar ose aftësi moderne sigurie. Kjo i bën ata të prekshëm ndaj ndërhyrjeve në të ardhmen ose edhe shkatërrimit, nëse aktorët armiqësorë kanë regjistruar komandat e tyre të kontrollit.
Lëvizjet në hapësirë janë pjesë e një përshkallëzimi më të gjerë të "luftës hibride" të Rusisë në Evropë, thonë zyrtarët, e cila përfshin operacione sabotimi si prerja e internetit dhe kabllove të energjisë nënujore. Agjencitë e inteligjencës dhe analistët ushtarakë janë gjithnjë e më të shqetësuar se Kremlini mund të zgjerojë operacione të tilla në hapësirë dhe tashmë po zhvillon aftësi të lidhura.
Spiunazhi i avancuar hapësinor nga Rusia
Ndërsa si Kina ashtu edhe Shtetet e Bashkuara kanë zhvilluar teknologji të ngjashme, zyrtarët evropianë besojnë se Rusia ka një nga programet më të përparuara të spiunazhit hapësinor dhe ka qenë më agresive në përdorimin e automjeteve të tilla për të monitoruar satelitët e huaj.
"Rrjetet satelitore janë thembra e Akilit e shoqërive moderne. Kushdo që i godet ato mund të paralizojë shtete të tëra", tha ministri gjerman i Mbrojtjes Boris Pistorius në një fjalim në shtator, duke shtuar se "aktivitetet ruse përbëjnë një kërcënim themelor për të gjithë ne, veçanërisht në hapësirë".
Satelitët evropianë të cilëve iu afruan Luch-1 dhe Luch-2 përdoren kryesisht për aplikime civile, siç është televizioni satelitor, por ato gjithashtu mbajnë komunikime të ndjeshme qeveritare dhe disa ushtarake. Sipas një zyrtari të inteligjencës evropiane, dy automjetet ruse nuk duket se kanë aftësinë e drejtpërdrejtë për të bllokuar ose shkatërruar satelitët, por ka të ngjarë t'i kenë ofruar Rusisë të dhëna të gjera se si sisteme të tilla mund të ndërpriten, qoftë nga toka ose në orbitë.
Çfarë mund të arrijë Moska me këto përgjime?
Gjeneral Major Trout tha se beson që Luch-ët përgjuan të ashtuquajturën "lidhje komande" të satelitëve që iu afruan, kanali që lidh satelitët me kontrolluesit e tokës dhe lejon korrigjime në orbitat e tyre. Analistët theksojnë se, me një informacion të tillë, Rusia mund të imitojë kontrolluesit e tokës, duke dërguar komanda të rreme në satelitë dhe duke ndikuar te shtytësit e tyre, të cilët përdoren për korrigjime të vogla orbitale. Të njëjtët shtytës, në teori, mund ta nxjerrin një satelit nga kursi ose edhe ta bëjnë atë të bjerë në Tokë ose të humbasë në hapësirë.
Në të njëjtën kohë, informacioni i mbledhur nga Luch-1 dhe Luch-2 mund ta ndihmojë Rusinë të koordinojë sulme më pak të dukshme ndaj interesave perëndimore. Gjurmimi i satelitëve të tjerë zbulon se kush po i përdor ata dhe nga ku, informacion që më vonë mund të përdoret për bllokim të synuar ose sulme kibernetike nga toka.
Belinda Marchand, drejtoreshë shkencore në kompaninë amerikane të gjurmimit të hapësirës Slingshot Aerospace, tha se automjetet Luch "po gjarpëronin dhe parkonin pranë satelitëve gjeostacionarë, shpesh për muaj të tërë".
“Luch-2 është aktualisht brenda rrezes së Intelsat 39, një satelit i madh gjeostacionar që i shërben Evropës dhe Afrikës”, tha ajo.
Sipas të dhënave të Slingshot, që nga viti 2023, Luch-2 ka qenë afër të paktën 17 satelitëve gjeostacionarë mbi Evropë, duke shërbyer si nevoja komerciale ashtu edhe qeveritare.
Norbert Pouzin, analist i lartë i orbitës në kompaninë franceze Aldoria, vuri në dukje se automjetet ruse "vizitojnë të njëjtat familje satelitësh dhe të njëjtët ofrues", duke sugjeruar një qëllim ose interes specifik, duke shtuar se ato janë të bazuara në vendet e NATO-s.
Ai tha gjithashtu se edhe pa aftësi deshifrimi, rusët mund të nxjerrin një sasi të madhe informacioni duke hartuar përdorimin e satelitëve dhe duke gjetur pozicionet e stacioneve tokësore. Në të njëjtën kohë, ai vlerësoi se Rusia po intensifikon aktivitetin e saj të zbulimit në hapësirë, pasi vitin e kaluar lançoi dy satelitë të rinj, Cosmos 2589 dhe Cosmos 2590, me aftësi të ngjashme manovrimi. Siç tha ai, njëri prej tyre tani po lëviz drejt rajonit të orbitës gjeostacionare, rreth 35,000 kilometra mbi Tokë.
Në të njëjtën kohë, ka indikacione se Luch-1 mund të mos jetë më funksional. Më 30 janar, teleskopët tokësorë regjistruan atë që dukej si një emetim gazi nga sateliti dhe pak më vonë, u vu re të paktën një fragmentim i pjesshëm. "Duket se ka filluar nga një problem me shtytjen", tha Marchand , duke shtuar se pasoi një ndarje e qartë dhe se sateliti po "rrotullohej në mënyrë të pakontrollueshme".
Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:
Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.
Komente (0)