E ndërtuar 1700 vite më parë, megastruktura e ngritur për përjetësi që qëndron ende në këmbë

Në zemër të Sri Lankës, në qytetin antik të Anuradhapura-s, ngrihet një nga veprat më madhështore dhe më pak të njohura të inxhinierisë së botës së lashtë, Jetavanaramaya. E ndërtuar në fillim të shekullit IV pas Krishtit, kjo megastrukturë prej tullash ka qëndruar në këmbë për rreth 1700 vjet, duke sfiduar kohën, klimën dhe harresën historike.

Anuradhapura ishte kryeqyteti i parë i madh i ishullit dhe një nga qendrat më të hershme të budizmit jashtë Indisë. Edhe sot, qyteti mbetet një nga vendet më të shenjta për botën budiste. Në mes të komplekseve monastike, rezervuarëve dhe monumenteve fetare, Jetavanaramaya spikat për përmasat kolosale.

E përfunduar rreth vitit 301 pas Krishtit, kjo strukturë u ndërtua me mbi 93 milionë tulla balte dhe fillimisht arrinte një lartësi prej rreth 122 metrash, duke qenë struktura e tretë më e madhe e ndërtuar nga njeriu në atë kohë, pas Piramidave të Gizës. Sot, pas shekujsh dëmtimesh dhe restaurimesh, ajo ngrihet rreth 71 metra, por mbetet ende struktura më e madhe prej tullash e ndërtuar ndonjëherë në botë.

Jetavanaramaya ishte qendra e një kompleksi të madh që strehonte qindra murgj dhe përfaqësonte një qytet të gjallë fetar. Megjithatë, ndërtimi i saj ishte i debatueshëm, pasi lidhej me përplasje doktrinash mes rrymave budiste Theravada dhe Mahayana. Mungesa e burimeve të shkruara Mahayana në Sri Lanka ka lënë shumë pikëpyetje mbi historinë e saj.

Nga ana inxhinierike, ndërtimi i një strukture kaq të madhe prej tullash përbënte një sfidë të jashtëzakonshme. Puna kërkonte organizim masiv, fuqi punëtore të madhe dhe njohuri të avancuara në ndërtim. Sipas studiuesve, janë përdorur si punë vullnetare ashtu edhe skllevër lufte, ndërsa elefantët besohet se kanë ndihmuar në transport dhe ngjeshjen e materialeve.

Sot, Jetavanaramaya mbetet një dëshmi e fuqishme e aftësive teknike, organizative dhe shpirtërore të një qytetërimi të lashtë. Edhe pse më pak e njohur se monumente të tjera botërore, ajo qëndron si një nga arritjet më të mëdha të historisë njerëzore, e ndërtuar jo në gur, por në baltë, besim dhe përkushtim.

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.

Komente (0)