Shteti që “zhduku” naftën dhe qymyrin, si e prodhon 98% të energjisë nga era, uji dhe dielli

Kur një profesor universiteti merr papritur një telefonatë nga presidenti i vendit të tij, i cili i kërkon të formësojë politikën kombëtare të energjisë, sigurisht që nuk është një çështje e thjeshtë. Në fakt, kur profesori i Fizikës Ramón Méndez Galeán pranoi emërimin si Ministër i  Energjisë nga Presidenti i atëhershëm i Uruguait, Tabare Vázquez, por ai nuk e kishte idenë se zgjedhja e tij do të ishte vendimtare për të ardhmen energjetike të vendit.

Fizikani uruguaian konsiderohet “arkitekti” i tranzicionit të shpejtë të vendit të tij në përdorimin e energjisë së rinovueshme, e cila plotëson tanimë 98% të nevojave të vendot.

Vetëm në pak vite, vendi i vogël i Amerikës së Jugut ka kaluar nga varësia nga lëndët djegëse fosile për prodhimin e energjisë elektrike në një nga sistemet energjetike më të qëndrueshme dhe stabile në botë. Duke shfrytëzuar ujin, erën, diellin dhe biomasën, vendi ka provuar se një kalim pothuajse i plotë në burimet e energjisë së rinovueshme nuk është një utopi, por një qëllim i realizueshëm politik dhe teknologjik.

Kthimi te energjia e erës

Kur çmimi i naftës bruto për fuçi u rrit në 145 dollarë në vitin 2008, Uruguai, i cili mbështetej te importet për energjinë e tij, duhej të gjente një zgjidhje të menjëhershme. Zgjidhja, siç doli, ishte Méndez Galeán, i cili arriti ta transformonte rrjetin energjetik të vendit në një nga "më të pastrat" ​​në botë.

Në deklaratat e tij të mëparshme, ai komentoi se alternativa e dhënë në atë kohë për krizën energjetike ishte instalimi i një termocentrali bërthamor dhe asgjë tjetër. Sa më shumë që e hetonte çështjen, aq më shumë prirej të besonte se energjia bërthamore nuk ishte rruga e duhur. “Përkundrazi”, argumentoi ai, “ishin burimet e rinovueshme të energjisë”. Ai i publikoi gjetjet e tij në një raport ku analizoi arsyetimin se vendi duhet t'i drejtohej ekskluzivisht energjisë së erës. Pak më vonë, ai mori telefonatën nga Vázquez duke i kërkuar të zbatonte planin e tij.

"Imagjinoni habinë time. Kjo ishte çmenduri. Por bëra diçka edhe më të çmendur: Pranova", kujton ai.

Gjatë zhvillimit të planit të tij ambicioz, Méndez Galeán u përqendrua jo vetëm në përfitimet mjedisore, por edhe në ato për sigurinë kombëtare nga ulja e varësisë nga importet dhe lëndët djegëse fosile. Kalimi drejt burimeve të energjisë së rinovueshme (BRE) u bë i mundur falë politikave kombëtare që forcuan shfrytëzimin e projekteve hidroelektrike dhe të erës. Në veçanti, energjia e erës u zhvillua me një ritëm jashtëzakonisht të shpejtë.

Sigurisht, pati shumë sfida, të tilla si gjetja e kapitalit dhe transportimi i turbinave me erë në zona të largëta. Fondi Monetar Ndërkombëtar dhe Banka Botërore refuzuan ta mbështesnin planin, duke konsideruar se ai nuk mund të zbatohej pa subvencione të mëdha qeveritare.

Uruguai, megjithatë, zbatoi një politikë të tarifave nxitëse, përmes të cilave shteti garantonte kontrata afatgjata për të blerë energji elektrike nga burime të rinovueshme me çmime të paracaktuara përmes tenderëve. Në këtë mënyrë, kompanitë kishin siguri për të ardhurat e tyre të ardhshme, të cilat tërhoqën investime të konsiderueshme private.

Falë 50 parqeve të saj me erë, ajo mund të prodhojë deri në 45% të energjisë elektrike totale të konsumuar në Uruguai në një vit.

Çmimi fiks i energjisë elektrike

Kjo strategji çoi në një rritje të madhe të kapacitetit të instaluar të BRE-ve midis viteve 2008 dhe 2015, duke rezultuar në një kalim pothuajse të plotë të rrjetit elektrik në burime të pastra. Kjo politikë, e garantuar nga iniciativa private dhe publike, ofron një çmim fiks të energjisë elektrike pavarësisht luhatjeve në burimet e rinovueshme.

Në të njëjtën kohë, u krijuan 50,000 vende të reja pune dhe brenda vetëm pesë viteve nga zbatimi i planit, vendi arriti të eliminonte pothuajse plotësisht karbonin nga rrjeti i tij, me 98% të energjisë së tij që vjen nga burime të rinovueshme. Vetëm energjia e erës, falë 50 parqeve me erë, mund të prodhojë deri në 45% të energjisë totale të energjisë elektrike të konsumuar në Uruguai në një vit. Ndërkohë, digat hidroelektrike u modernizuan dhe energjia diellore filloi të ushqejë rrjetin, ndërsa biomasa nga bujqësia mbushi boshllëqet.

Si mund të frymëzojë përvoja e Uruguait vendet e tjera? Shembulli i një vendi me vetëm 3 milionë banorë tregon se me politika kombëtare të koordinuara, investime dhe konsensus, tranzicioni energjetik është i realizueshëm dhe me kosto efektive. Plani i tyre mund të zbatohet në vende të tjera pa qasje në qymyr, naftë ose gaz natyror dhe në ato vende që dëshirojnë të përshpejtojnë zbatimin e teknologjive të energjisë së rinovueshme.

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.

Komente (0)