“Taksa më të larta për pijet me sheqer”, alarmi nga ISHP: Obeziteti në Shqipëri, po rritet me ritme shqetësuese

Shqipëria po përballet me një rritje të fortë të obezitetit në popullatë, ndërsa ekspertët e shëndetit publik kërkojnë masa urgjente për të frenuar përhapjen e fenomenit, duke përfshirë rritjen e taksave për pijet me sheqer dhe nxitjen e konsumit të ushqimeve të shëndetshme. Sipas të dhënave më të fundit të Institutit të Shëndetit Publik për vitin 2025, mbi 30% e burrave dhe 28% e grave në vend rezultojnë obezë. Shqetësuese mbetet edhe situata te fëmijët, ku obeziteti prek rreth 14% të tyre.

Ekspertët paralajmërojnë se konsumi i lartë i produkteve të përpunuara, me përmbajtje të lartë sheqeri, yndyre dhe kripe, po ndikon drejtpërdrejt në shtimin e rasteve me diabet, hipertension dhe sëmundje kardiovaskulare, të cilat mbeten ndër shkaqet kryesore të vdekjeve në Shqipëri. Në studimin “Politikat Fiskale për Shëndetin: Roli i taksave mbi ushqimet për një dietë të shëndetshme”, specialistët propozojnë përdorimin e politikave fiskale si mënyrë për të ndryshuar sjelljen e konsumatorëve.

Sipas tyre, rritja e çmimeve për pijet e ëmbla dhe ushqimet e pashëndetshme do të dekurajonte konsumin e tepërt, ndërsa ulja e kostove për fruta, perime dhe produkte integrale do të nxiste ushqyerje më të shëndetshme. Ekspertët theksojnë se grupet me të ardhura më të ulëta janë më të ekspozuara ndaj kequshqyerjes, pasi çmimi mbetet faktori kryesor që ndikon në zgjedhjet ushqimore.

Studimi sjell edhe shembuj nga vende të ndryshme që kanë aplikuar politika të ngjashme. Në Mbretërinë e Bashkuar, taksa mbi pijet freskuese me sheqer detyroi kompanitë të reduktonin përmbajtjen e sheqerit në produktet e tyre. Ndërsa Franca, Sllovenia, Kolumbia dhe Hungaria kanë ndërmarrë masa të forta fiskale për të ulur konsumin e ushqimeve të dëmshme.

Sipas ekspertëve, edhe pse Shqipëria mund të përballet me rezistencë nga industria ushqimore, situata kërkon ndërhyrje të menjëhershme. Vetëm rastet e diabetit të lidhura me mbipeshën kanë sjellë kosto ekonomike prej dhjetëra milionë dollarësh ndër vite, ndërsa barra mbi sistemin shëndetësor vijon të rritet. Specialistët e shëndetit publik kërkojnë që politikat fiskale të shihen jo vetëm si masa ekonomike, por si një strategji afatgjatë për mbrojtjen e shëndetit të popullatës dhe uljen e sëmundjeve kronike në vend.

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.

Komente (0)