Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.
Sipas autorëve të studimit, ky fenomen tregon se konfliktet mes grupeve mund të lindin edhe pa gjuhë, ideologji apo identitet kulturor.
Burimi: Ansa
11.04.2026. 20:49
Një studim i ri shkencor ka dokumentuar për herë të parë një rast të rrallë të ndarjes së dhunshme brenda një komuniteti shimpanzesh, i përshkruar nga studiuesit si një lloj “konflikti civil” mes tyre.
Ngjarja është vëzhguar në Parkun Kombëtar Kibale në Uganda, ku komuniteti i madh i shimpanzeve të Ngogos është ndarë në dy grupe rivale, një grup perëndimor dhe një grup qendror.
Sipas kërkuesve, ky proces ka ndodhur gradualisht gjatë disa viteve dhe është dokumentuar përmes më shumë se 30 viteve vëzhgimesh në terren. Studimi është publikuar në revistën shkencore “Science” nga një ekip i udhëhequr nga antropologu Aaron Sandel i Universitetit të Teksasit në Austin.
Studiuesit shpjegojnë se deri rreth vitit 2015 komuniteti ka funksionuar si një grup i bashkuar, por më pas kanë nisur shenjat e para të ndarjes dhe tensioneve. Ndryshimet në hierarkinë e meshkujve dominues dhe vdekja e disa individëve të rritur kanë ndikuar në prishjen e lidhjeve që mbanin të bashkuar grupin.
Në vitin 2018, ndarja është bërë përfundimtare, duke krijuar dy territore të veçanta. Pas kësaj, janë regjistruar sulme të dhunshme, ku grupi perëndimor ka sulmuar anëtarë të grupit qendror, përfshirë edhe individë të rritur dhe këlyshë.
Sipas të dhënave, nga viti 2018 deri në vitin 2024 janë dokumentuar disa incidente vdekjeprurëse, përfshirë sulme ndaj meshkujve të rritur dhe të vegjëlve. Studiuesit theksojnë se për herë të parë është vërejtur se shimpanzetë kanë sulmuar ish-anëtarë të grupit të tyre.
Sipas autorëve të studimit, ky fenomen tregon se konfliktet mes grupeve mund të lindin edhe pa gjuhë, ideologji apo identitet kulturor, duke sugjeruar se rrënjët e ndarjeve sociale mund të jenë më të thella se faktorët kulturorë.
Shkencëtarët shtojnë se raste të tilla janë jashtëzakonisht të rralla dhe mund të ndodhin vetëm një herë në disa shekuj, duke e bërë këtë ngjarje një rast unik për studimin e sjelljes sociale te primatët dhe, në mënyrë indirekte, edhe te njerëzit.
Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:
Hungaria po përgatitet për një votim historik. Të dielën mbi 8 milionë qytetarë do të thirren në kutitë e votimit për zgjedhjet që mund t'i japin fund sundimit 16- vjeçar të Viktor Orban dhe t'i hapin rrugën opozitës së udhëhequr nga Peter Magyar.
13:13 9 h më parë11.04.2026.
Autori
Mediat iraniane raportuan se Shtetet e Bashkuara kanë rënë dakord të shkrijnë asetet e ngrira iraniane të mbajtura në Katar dhe banka të tjera të huaja.
13:29 9 h më parë11.04.2026.
Autori
Një djalë 9-vjeçar u shpëtua këtë javë pasi jetonte i mbyllur në furgonin e shërbimeve të babait të tij në Francën lindore që nga viti 2024, sipas prokurorit lokal. Fëmija është shtruar në spital dhe babai i tij është ndaluar.
15:31 7 h më parë11.04.2026.
Autori
Vetëm pak muaj pasi vizitoi Shqipërinë, ish kryebashkiaku i Nju Jorkut Eric Adams ka marrë nënshtetësinë shqiptare.
13:43 8 h më parë11.04.2026.
Autori
Policia e Krujës ka gjetur të fshehur në pyll njqë 55-vjeçar të shpallur në kërkim për vrasje të mbetur në tentativë si dhe kultivim të bimëve narkotike.
14:10 8 h më parë11.04.2026.
Autori
Quajeni ar të gjelbër. Nga një bimë e thjeshtë aromatike në një kulturë strategjike agro-ushqimore: borziloku po përjeton rritje në Itali që tani duket se është konsoliduar.
16:19 1 ditë më parë10.04.2026.
Autori
Mëngjesi i kushton vetëm 65 cent, nuk shpenzon për sallone bukurie, blen rroba të përdorura dhe merr ushqimin e mbetur me vete në punë.
16:09 2 ditë më parë09.04.2026.
Autori
Pas festimeve, gruaja e depozitoi biletën në bankë dhe më pas u zhduk, duke lënë partnerin në krizë dhe duke e shtyrë atë të paraqiste kallëzim te Guardia di Finanza.
12:31 2 ditë më parë09.04.2026.
Autori
Një adoleshent 16-vjeçar nga SHBA ka tërhequr vëmendjen në teknologji dhe shkencë pasi refuzoi një ofertë prej rreth 250 mijë eurosh për të braktisur shkollën dhe për t’iu përkushtuar biznesit të tij.
09:57 2 ditë më parë09.04.2026.
Autori
Sipas të dhënave të njoftimeve të punës, paga mesatare për shoferët e kamionëve është afro 7,000 dollarë në muaj, ose rreth 6,000 euro. Në disa raste, pagat arrijnë nivele edhe më të larta, me të ardhura vjetore që arrijnë në 170,000 dollarë, ose afërsisht 150,000 euro ose 12,000 euro në muaj.
22:40 2 ditë më parë08.04.2026.
Autori
Ngjarja, e cila bëri bujë në të gjithë Italinë, nisi më 8 mars, kur një burrë i dhuroi partneres së tij një biletë lotarie në vend të luleve për festën e grave.
20:57 3 ditë më parë08.04.2026.
Autori
Një ngjarje e pazakontë ka ndodhur në Modena të Italisë, ku një kasiere me mbi 20 vite eksperiencë pune është shkarkuar pasi nuk regjistroi në kasë disa produkte me vlerë të ulët.
13:27 3 ditë më parë08.04.2026.
Autori
Të shikosh kopertinën e re të Vogue duket sikur e sheh të dyfishtë: Meryl Streep dhe Anna Wintour janë ulur pranë njëra-tjetrës, të portretizuara nga Annie Leibovitz me dy veshje të ndryshme Prada.
13:12 3 ditë më parë08.04.2026.
Autori
Një profesionist me përvojë në siguri, Ed Burnett, i cili shërbeu si ushtar në Ushtrinë Amerikane dhe më vonë shërbeu si konsulent sigurie në UPS, thekson se zgjedhjet më të zakonshme që bëjnë udhëtarët nuk janë gjithmonë më të sigurtat.
23:03 3 ditë më parë07.04.2026.
Autori
Komente (0)