Enigma e ujqërve të Çernobilit

Katër dekada pas katastrofës bërthamore të Çernobilit, zona është kthyer në një laborator natyror, ku studiuesit po zbulojnë mënyra të jashtëzakonshme mbijetese të kafshëve të egra, veçanërisht të ujqërve gri.

Burimi: AS

01.05.2026. 20:01

Enigma e ujqërve të Çernobilit

Katër dekada pas katastrofës bërthamore të Çernobilit, zona është kthyer në një laborator natyror, ku studiuesit po zbulojnë mënyra të jashtëzakonshme mbijetese të kafshëve të egra, veçanërisht të ujqërve gri.

Një studim i drejtuar nga biologët Cara Love dhe Shane Campbell-Staton nga Princeton University ka identifikuar ndryshime gjenetike te ujqërit që jetojnë në zonën e kontaminuar. Sipas kërkimit, këto ndryshime mund t’i ndihmojnë ata të përballojnë më mirë ekspozimin ndaj rrezatimit.

“Janë në gjendje ta përballojnë më mirë këtë ngarkesë për një arsye të caktuar. Mund të jetë një formë rezistence, pasi, pavarësisht ekspozimit, nuk zhvillojnë kancer në të njëjtën masë”, shpjegoi Campbell-Staton.

Zona e përjashtimit, që shtrihet në rreth 4,200 kilometra katrorë në Ukrainë dhe Bjellorusi, është braktisur nga njerëzit që prej vitit 1986, duke u kthyer në habitat për specie të ndryshme si drerë, derra të egër dhe bizonë. Megjithatë, ujqërit dallohen për rritjen e jashtëzakonshme të popullatës, që sipas një studimi të ekologes Tatiana Deryabina, është më shumë se shtatë herë më e lartë krahasuar me zona të tjera të paprekura nga rrezatimi.

Analizat gjenetike të kryera në vitin 2024 treguan se mbi 3,000 gjene funksionojnë ndryshe tek ujqërit e Çernobilit, ndërsa 23 prej tyre lidhen drejtpërdrejt me mbrojtjen kundër tumoreve. Këto mekanizma biologjikë mund të jenë rezultat i ekspozimit të gjatë ndaj dozave të ulëta të rrezatimit dhe dietës së tyre si grabitqarë.

Studiuesit shpresojnë se këto zbulime mund të kontribuojnë në zhvillimin e trajtimeve të reja kundër kancerit tek njerëzit, duke hapur një kapitull të ri në kërkimin shkencor mbi përshtatjen biologjike.

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Komente (0)