Mikrobi që shpjegon jetën tonë komplekse në Tokë, nga e kemi prejardhjen?

Shkencëtarët janë një hap më afër të kuptuarit të origjinës së jetës komplekse në Tokë, pasi kanë hedhur dritë të re mbi një mister rreth paraardhësve tanë mikrobikë. Çelësi, dyshojnë ata, mund të qëndrojë në mënyrën se si mikrobet e

06.03.2026. 14:55

Mikrobi që shpjegon jetën tonë komplekse në Tokë, nga e kemi prejardhjen?

Shkencëtarët janë një hap më afër të kuptuarit të origjinës së jetës komplekse në Tokë, pasi kanë hedhur dritë të re mbi një mister rreth paraardhësve tanë mikrobikë. Çelësi, dyshojnë ata, mund të qëndrojë në mënyrën se si mikrobet e thjeshta që jetuan miliarda vjet më parë u përshtatën me praninë e oksigjenit.

Njerëzit, si të gjitha bimët, kërpudhat dhe kafshët në Tokë, janë eukariote, organizma me qeliza që kanë një bërthamë të përcaktuar qartë që përmban ADN dhe struktura të tjera si mitokondritë, organele që u sigurojnë qelizave energji duke i shndërruar lëndët ushqyese në energji.

Midis 2.4 miliardë dhe 2.1 miliardë vjet më parë, nivelet e oksigjenit u rritën ndjeshëm në atmosferën e Tokës, e njohur si Ngjarja e Madhe e Oksidimit. Disa qindra mijëra vjet pas ngjarjes, gjurmët e para të identifikueshme të eukariotëve, të ruajtura si mikrofosile, u shfaqën në planetin tonë, duke sugjeruar se oksigjeni ka qenë prej kohësh një përbërës thelbësor për evolucionin e jetës komplekse.

Shumë shkencëtarë besojnë se eukariotët evoluan nga kombinimi i dy llojeve të mikrobeve.

Por në një kthesë të çuditshme, një nga mikrobet, i njohur si arkea Asgard, është gjetur vetëm në mjedise të privuara nga oksigjeni, siç janë shfryrjet hidrotermale në fund të oqeanit - pavarësisht se duket se ndan ngjashmëri komplekse me eukariotët.

Studiuesit kanë vënë në pikëpyetje se si Asgardët kryqëzuan rrugët me mikrobe të tjera që kishin nevojë për oksigjen për mbijetesë për të krijuar eukariote nëse ato ekzistonin në mjedise kaq të ndryshme.

Por një hetim i ri i gjenomeve të Asgard ka zbuluar linja të panjohura më parë të mikrobeve në sedimente të cekëta bregdetare, disa prej të cilave duket se tolerojnë dhe përdorin oksigjen, sipas një studimi të botuar më 18 shkurt në revistën Nature.

"Fakti që disa nga Asgardët, të cilët janë paraardhësit tanë, ishin në gjendje të përdornin oksigjenin përshtatet shumë mirë me këtë," tha në një deklaratë bashkautori i studimit Brett Baker, profesor i asociuar i shkencës detare dhe biologjisë integruese në Universitetin e Teksasit në Austin. 

"Oksigjeni u shfaq në mjedis dhe Asgardët u përshtatën me këtë. Ata gjetën një avantazh energjik në përdorimin e oksigjenit dhe më pas evoluan në eukariote."

Të kuptuarit e rolit të Asgardëve në zhvillimin e jetës komplekse mund të ndihmojë në zgjidhjen e misterit më të madh se si saktësisht mikrobet evoluan në eukariote, dhe pse jemi të gjithë këtu", tha Baker.

Studimet e ardhshme duhet të matin gjithashtu sasinë e oksigjenit në mjediset ku janë të pranishëm Asgardët dhe të identifikojnë mikrobet brenda superfilumit që mund të rriten vetëm me sasi të vogla oksigjeni, tha Baum.

Asgardët janë të afërmit më të afërt të njerëzimit që nga një ngjarje e lashtë, që do të thotë se ata mbajnë të dhëna për origjinën tonë, tha Baum, kështu që është thelbësore të përcaktohet se kur filluan të përdorin oksigjenin.

"Nëse shikoni përreth, planeti ynë dominohet nga eukariotët," tha Baker. "Të kuptuarit se si u formuan është një tranzicion i madh në evolucionin e jetës në Tokë. Fakti që gjetëm oksigjen tek paraardhësit tanë të afërt, në Asgard, i përshtatet shumë mirë këtij misteri."

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Komente (0)